Wanneer de zon een zwaard wordt

De hittegolf is in volle gang en dat roept vragen op. Hoeveel mensen gaan er eigenlijk dood door die verwoestende warmte? In Europa vallen jaarlijks tienduizenden slachtoffers door hitte. En toch, de dodelijkste vorm van extreem weer wordt vaak onderschat.

In Nederland is het code rood. De hitte is verzengend en dat is niet zonder risico. Hittestress, wanneer je lichaam de temperatuur niet meer kan reguleren, is de grootste boosdoener. Experts wijzen op het gebrek aan ervaring met extreme hitte. We hebben geen beleid, infrastructuur of voorzieningen voor zulke temperaturen. En airco's? Die zijn nog steeds een zeldzaamheid. De vergrijzing maakt het nog erger, want de meeste slachtoffers zijn ouderen.

Als iemand overlijdt door de hitte, wordt vaak de directe doodsoorzaak genoteerd, zoals een hartaanval. Daardoor blijft de werkelijke impact van de hitte onderbelicht. Het RIVM schat dat jaarlijks ongeveer achthonderd mensen in Nederland door hitte overlijden. Op warme dagen stijgt het aantal sterfgevallen flink. Op 26 juli 2019, met 40 graden, overleden er maar liefst 550 mensen. Dat is een flinke stijging vergeleken met een normale zomerdag.

De cijfers over hittedoden variëren enorm. De Wereldgezondheidsorganisatie spreekt van 175.000 doden in Europa, terwijl andere studies veel lagere aantallen geven. De exacte cijfers blijven altijd onzeker, maar de boodschap is duidelijk: hitte verhoogt het risico op sterfte.

Gelukkig is er ook goed nieuws. Sinds de invoering van het Nationaal Hitteplan in 2010 is de kans op overlijden door hitte in Nederland gedaald. Maar de risico's blijven bestaan en nemen toe door de opwarming van de aarde. Vooral kwetsbare groepen zoals ouderen en jonge kinderen lopen gevaar. Dus, let op elkaar, drink genoeg en zorg goed voor de zwakkeren onder ons.