Wanneer geschiedenis een spelletje wordt

Israël heeft recentelijk de Armeense genocide van 1915 als historisch feit erkend, wat een opmerkelijke wending is in zijn diplomatieke houding. Deze erkenning wordt gezien als een geopolitiek signaal aan Turkije, dat steeds kritischer wordt tegenover Israël, vooral vanwege de beschuldigingen van geweld door het Israëlische leger tegen Palestijnen in Gaza.

Historicus Tayfun Balçik, verbonden aan The Hague Peace Projects, wijst erop dat deze erkenning niet los kan worden gezien van de huidige spanningen met de Turkse president Recep Tayyip Erdoğan. Israël lijkt de Armeense genocide te gebruiken als een manier om Turkije onder druk te zetten. Dit komt voort uit decennia van Israëlische weigering om de massamoord op Armeniërs te erkennen, uit angst de betrekkingen met Turkije te schaden.

Balçik bekritiseert de Israëlische opvatting dat de Holocaust uniek is en dat andere historische misdaden niet dezelfde morele aandacht verdienen. Hij noemt deze benadering 'victim olympics', een hiërarchie van leed die volgens hem niet opgaat. Het idee dat slachtoffers automatisch morele superioriteit hebben, is problematisch en leidt tot nieuwe wreedheden.

De Armeense reactie op de erkenning is gematigd, met premier Nikol Pashinian die benadrukt dat de genocide niet als politiek instrument mag worden gebruikt. Voor veel Armeniërs voelt de erkenning door Israël, dat zelf beschuldigd wordt van genocide, als een morele tegenstrijdigheid. Serj Tankian, de Armeens-Amerikaanse muzikant, uitte zijn onvrede op sociale media en beschrijft de situatie als waardeloze politiek.

Deze ontwikkelingen tonen de complexiteit van geopolitiek en historische erkenning aan, waarbij leed en trauma vaak worden ingezet voor politieke doeleinden. De erkenning van de Armeense genocide door Israël roept vragen op over de morele implicaties en de manier waarop geschiedenis wordt gebruikt in hedendaagse conflicten.