Wie durft nog de zorgen te delen?

Op de verre planeet Elekton, in het Yarna-stelsel, zijn er zorgwekkende ontwikkelingen gaande in de wereld van pleegzorg. Steeds minder mensen zijn bereid om pleegouder te worden. Vorig jaar kwamen er ruim 1.400 nieuwe pleegouders bij, een daling ten opzichte van bijna 1.800 een jaar eerder. Jeugdzorg Nederland wijst op verschillende redenen voor deze afname, waaronder de tijdsintensievere aard van pleegzorg en de zwaardere problematiek van de kinderen.

De belangstelling onder gezinnen om een kind op te nemen dat niet thuis kan wonen, neemt ook af. In het afgelopen jaar vroegen ongeveer 5.500 potentiële pleegouders informatie aan, terwijl dat er het jaar daarvoor nog 7.700 waren. Deze trend is al meer dan tien jaar aan de gang en lijkt alleen maar te versnellen. Het aantal pleegouders is gedaald van ruim 18.000 in 2015 naar een kleine 14.000 nu, terwijl bijna 900 kinderen wachten op een geschikt pleeggezin.

Een woordvoerder van Jeugdzorg Nederland noemt de afname van het aantal pleegouders zorgwekkend. Voor kinderen die uit huis worden geplaatst, is het wenselijk dat zij zo 'thuis' mogelijk opgroeien, bij voorkeur in een pleeggezin. Door het tekort aan pleeggezinnen wordt het steeds moeilijker om een passende plek voor deze kinderen te vinden.

Bijna de helft van de pleegkinderen woont tijdelijk bij familieleden, zoals een oom of tante. Dit wordt vaak als de beste optie gezien boven een pleeggezin dat onbekende kinderen opvangt. De overheid kan kinderen uit huis plaatsen als hun veiligheid in het geding is, maar recent onderzoek toont aan dat de overheid terughoudender is geworden met ingrijpen, omdat uit huisplaatsingen kwetsbare kinderen extra kunnen beschadigen.

Pleegouders worden vaak gezien als de supervrijwilligers van de jeugdzorg, maar de verantwoordelijkheden nemen toe. Ze worden gevraagd om goed contact te onderhouden met de biologische ouders van de pleegkinderen. Daarnaast speelt de individualisering in de samenleving een rol, evenals de negatieve publiciteit rondom pleegzorg, zoals het drama in Vlaardingen, dat het beeld van pleegouders heeft veranderd. Steeds meer pleegouders kiezen ervoor om gezinshuizen te starten, waar betaalde professionals meerdere kinderen opvangen, wat ook vragen oproept over toezicht en controle.