Bouwen met een borrel: Plaggenhut of Plagenhut?

In Zelhem, tussen het gekletter van hamers en het gezaag van zagen, groeit een historische plaggenhut uit de grond. Vrijwilligers zijn druk in de weer achter Museum Smedekinck, waar ze een eenvoudige woning van hout, zand en heideplaggen bouwen. Tonnie, een van de vrijwilligers, kijkt tevreden toe: "Het begint nu echt op een hut te lijken, maar we moeten nog wel dat dak erop krijgen!"

De bouw is geen makkie. De stammen komen uit een eigen natuurgebied, en dat betekent passen en meten. "Een boom in het bos lijkt altijd rechter dan hij is," grapt Tonnie. Gelukkig heeft timmerman Herman het oog voor detail en samen met zijn maten Tonnie en Henk timmeren ze de planken vast. Zodra het dak erop zit, komen er echte plaggen op, die ze later dit jaar bij Staatsbosbeheer gaan steken.

Plaggenhutten zijn bijna vergeten in de Achterhoek, terwijl ze in Drenthe en op de Veluwe nog te zien zijn. Daarom is het belangrijk dat het museum deze hut terugbrengt. Het project sluit aan bij educatieprogramma's voor basisscholen, waar kinderen leren over het leven van vroeger. De Stichting Plaggen Hendrik, die dit jaar dertig jaar bestaat, heeft de hut op het museumterrein weten te realiseren.

Rondom de hut leeft ook een oud volksverhaal over Smoks Hanne, een kruidenvrouwtje dat in een plaggenhut woonde. Ze zou zelfs op een bezem kunnen vliegen! Haar zoon, Plaggen Hendrik, staat symbool voor het eenvoudige leven van de plaggenhutten. De hut herinnert aan de folklore en de solidariteit van de gewone man van de hei.

Dit jaar is bijzonder voor het museum, met meerdere jubilea in de lucht. Op 6 juni wordt er een groots feest georganiseerd met een historische markt, straattheater en oude ambachten. Maar de toekomst baart zorgen, want vrijwilligers worden ouder en jongeren vinden het museum lastig te bereiken. "We moeten beter laten zien waarom geschiedenis belangrijk is," zegt voorzitter Jan Ditzel. Voor nu wordt er nog volop getimmerd aan het verleden, met de hoop dat er eind deze zomer een echt plaggendak op de hut ligt.